ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

Κάθε χρόνο τέτοιες μέρες, οι σελίδες της Ιστορίας ξεφυλλίζονται ξανά. Όλοι γνωρίζουμε τα μεγάλα ονόματα, τις ημερομηνίες των μαχών και τα ηρωικά κατορθώματα που σφράγισαν την παλιγγενεσία του έθνους μας. Όμως, πίσω από τις προθήκες των μουσείων και τις τυποποιημένες σχολικές γιορτές, κρύβεται μια άλλη Επανάσταση.

Είναι η Επανάσταση των ανθρώπων με τις αδυναμίες τους, των παράτολμων εμπόρων, των ξεχασμένων γυναικών και των διεθνών "τάσεων" που έκαναν την Ελλάδα το επίκεντρο του τότε κόσμου. Πόσοι ξέρουν ότι το 1821 είχε τα δικά του "fake news"; Ή ότι η φουστανέλα χρησιμοποιήθηκε ως μέσο ψυχολογικού πολέμου;

Σήμερα, επιλέξαμε να δούμε την Ιστορία στα μάτια. Συγκεντρώσαμε 9+1 αλήθειες που σπάνια αναφέρονται στα σχολικά εγχειρίδια, για να ανακαλύψουμε μαζί το ανθρώπινο, το απρόσμενο και το συναρπαστικό πρόσωπο του Αγώνα για την Ανεξαρτησία.

· Το «Fake News» της Αγίας Λαύρας: Η 25η Μαρτίου καθιερώθηκε ως ημερομηνία έναρξης για θρησκευτικούς λόγους (Ευαγγελισμός). Στην πραγματικότητα, η Επανάσταση είχε ξεκινήσει νωρίτερα, τοποθετείται στις 22 Φεβρουαρίου 1821, στη Μολδοβλαχία και στην Πελοπόννησο, ενώ ο Παλαιών Πατρών Γερμανός δεν ύψωσε ποτέ το λάβαρο στην Αγία Λαύρα εκείνη τη μέρα – βρισκόταν αλλού!

· Ο Κολοκοτρώνης και η Αγγλική Περικεφαλαία: Η διάσημη περικεφαλαία του δεν ήταν αρχαιοελληνική. Ήταν μέρος της στολής του ως ταγματάρχη του βρετανικού στρατού στα Επτάνησα. Τη φορούσε για να εμπνέει σεβασμό και να δείχνει ότι είναι έμπειρος αξιωματικός. Στις μάχες συνήθιζε να φοράει ένα χαμηλό φέσι. 

· Τα «Δάνεια της Ανεξαρτησίας»: Για να συνεχιστεί ο αγώνας, πήραμε δάνεια από την Αγγλία. Όμως, από τις 800.000 λίρες του πρώτου δανείου, έφτασαν στην Ελλάδα περίπου οι 300.000! Τα υπόλοιπα "φαγώθηκαν" σε προμήθειες, τόκους και μεσάζοντες στο Λονδίνο.

· Η Δόμνα Βισβίζη, η ξεχασμένη Καπετάνισσα: Ενώ όλοι ξέρουν την Μπουμπουλίνα, η Θρακιώτισσα Δόμνα Βισβίζη διέθεσε το πλοίο της «Καλομοίρα» στον αγώνα, πολέμησε σε ναυμαχίες και τελικά πέθανε πάμφτωχη στον Πειραιά, χωρίς καμία αναγνώριση.

· Το πρώτο «Survivor» στο Μεσολόγγι: Κατά την πολιορκία, η πείνα ήταν τόσο τρομερή που οι Ελεύθεροι Πολιορκημένοι έφτασαν στο σημείο να τρώνε αλογίσιο κρέας,  ποντίκια, δέρματα από παπούτσια, άγρια ζώα ακόμα και πικρά χόρτα που έβραζαν με θαλασσινό νερό, ενώ το νερό που έπιναν προερχόταν από δεξαμενές που ήταν γεμάτες πτώματα.,

· Η Φουστανέλα ως «Ψυχολογικός Πόλεμος»: Οι αγωνιστές φορούσαν φουστανέλες με πολλές πτυχές (σύμφωνα με την παράδοση 400, όσα και τα χρόνια της σκλαβιάς) και φρόντιζαν να είναι όσο το δυνατόν πιο λευκές και εντυπωσιακές για να φαίνονται πολλοί, άγριοι και τρομακτικοί από μακριά στους αντιπάλους τους.

· Ο Φιλελληνισμός ήταν... κίνημα μόδας: Στο Παρίσι και το Λονδίνο, η Ελληνική Επανάσταση έγινε "τάση". Υπήρχαν ρολόγια, σερβίτσια και ταπετσαρίες τοίχων. Οι κυρίες και οι κύριοι της υψηλής κοινωνίας υιοθέτησαν ενδυματολογικά στοιχεία εμπνευσμένα από την Ελλάδα, όπως επίσης και γυναικεία χτενίσματα "à la Grecque" για να δείξουν τη συμπαράστασή τους στους Έλληνες.

· Η πρώτη ελληνική εφημερίδα: Ο Ιωάννης Μάγερ, Ελβετός φιλέλληνας, εξέδιδε μέσα στο πολιορκημένο Μεσολόγγι τα «Ελληνικά Χρονικά», ενημερώνοντας την Ευρώπη για τις ηρωικές πράξεις των Ελλήνων.

· Ο ρόλος των ΗΠΑ: Ενώ η κυβέρνηση των ΗΠΑ παρέμεινε επίσημα ουδέτερη, οι απλοί Αμερικανοί πολίτες δημιούργησαν το πρώτο μεγάλο ανθρωπιστικό κίνημα στην ιστορία τους. Οργάνωσαν εράνους, έστειλαν πλοία με τρόφιμα για τους πεινασμένους και μεμονωμένοι εθελοντές ήρθαν στην Ελλάδα και πολέμησαν στην πρώτη γραμμή. Με πιο γνωστούς τον George Jarvis (που έγινε στρατηγός και έμαθε άπταιστα ελληνικά) και τον Samuel Gridley Howe (που ήρθε ως γιατρός και αργότερα οργάνωσε νοσοκομεία στην Ελλάδα).

+1. Οι «Ζητιάνοι» Ήρωες: Η πιο πικρή αλήθεια της Επανάστασης είναι η τύχη των αγωνιστών της μετά την απελευθέρωση. Πολλοί από τους πρωταγωνιστές, όπως ο Νικηταράς ο Τουρκοφάγος, κατέληξαν στην απόλυτη φτώχεια. Ο Νικηταράς, που αρνήθηκε να πάρει λάφυρα μετά τις μάχες, αναγκάστηκε από το ελληνικό κράτος να ζητά επίσημη «άδεια επαιτείας» έξω από τον ναό της Ευαγγελίστριας στον Πειραιά κάθε Παρασκευή, για να μπορέσει να επιβιώσει ο ίδιος και η οικογένειά του.